Hydroizolacja
hydroizolacje
Jacek Sawicki
Hydroizolacja tarasów ze względu na specyfikę wynikającą z zakresu obciążeń wodą musi spełniać wymagania stawiane izolacjom wodochronnym. Wiąże się z tym konieczność stosowania dopuszczonych do tego celu materiałów i technologii.
Do prac hydroizolacyjnych na tarasach przeznaczone są grupy produktów, które umownie dają się sklasyfikować jako: 1) – izolacje arkuszowe, obejmujące papy asfaltowe, folie z tworzyw sztucznych, kauczuku i blachy oraz 2) – izolacje bezspoinowe (powłokowe), którymi są produkty chemii budowlanej występujące w formie płynnych lub półpłynnych mas izolacyjnych (past lub zapraw) nakładanych za pomocą kielni, pacy, pędzla, szczotki bądź wałka (wytwarzane głównie na bazie cementów, bitumów, polimerów bądź żywic).
Rodzaje MAS hydroizolacyjnych
W tej drugiej grupie można wyodrębnić masy hydroizolacyjne:
W tej drugiej grupie można wyodrębnić masy hydroizolacyjne:
-
bitumiczne – roztwory i emulsje asfaltowe służące do gruntowania podłoża przed instalacją membran, kity oraz masy zalewowe asfaltowo-kauczukowe, asfaltowo-polimerowe przeznaczone do uszczelniania złączy elementów budowlanych i spoin dylatacyjnych posadzek, lepiki asfaltowe i pasty emulsyjne oparte o bitumy, używane do przyklejania pap asfaltowych do podłoży betonowych lub podkładów cementowych, sklejania poszczególnych warstw izolacji, a także wykonywania samodzielnych powłok izolacji;
-
dyspersyjne („płynne folie”) nakładane pacą, pędzlem lub wałkiem. Są to jednoskładnikowe polimerowe masy uszczelniające o konsystencji past, które fabrycznie konfekcjonowane są w stanie gotowym do użytku. Po nałożeniu w trakcie wiązania oddają zawartą w nich wodę do otoczenia i/lub chłonnego podłoża i wytwarzają elastyczną, wodoszczelną powłokę. Ich schnięcie jest uzależnione od zdolności ssącej podłoża oraz temperatury, wilgotności i od ruchu powietrza. Niektóre produkty tego typu mogą być stosowane nawet do zakładania izolacji typu ciężkiego;
-
szpachlowe, czyli wytwarzane bezpośrednio na placu budowy masy uszczelniające na bazie suchych mieszanek zapraw cementowych bądź polimerowo-cementowych, zawierające dodatki modyfikujące (polimery, związki hydrofobowe itp.), które dają się nakładać metodą szpachlowania (można je nakładać pędzlem, pacą, kielnią, a niektóre masy – nawet metodą natrysku). Po ich rozrobieniu z wodą uzyskuje się konsystencję pasty. Ciekawą ich odmianą są mikrozaprawy, które jednorazowo nakłada się na powierzchnię warstwami nie grubszymi niż 1 mm. Niekorzystnym skutkiem przekroczenia tej wielkości może być ryzyko powstawania na powierzchni zaprawy rys skurczowych. Po jej wyschnięciu (związaniu się z podłożem) można nakładać kolejną warstwę, wciąż dbając o to, by nie przekraczać dopuszczalnej technologicznie grubości. Technologia mikrozapraw (nałożonych cienkowarstwowych powłok) umożliwia skuteczne uszczelnianie obrabianych powierzchni, bo zdyspergowane mikrocząstki charakteryzują się dobrą przyczepnością do podłoży budowlanych, ponadto łatwo osadzają się nawet na powierzchniach o zróżnicowanych kształtach (uszczelniają w ten sposób ewentualne zakamarki). Ich zdolność osadzania się na podłożu przypomina osadzanie nalotu na dnie zbiornika, stąd w literaturze spotykane jest dla nich określenie „szlamy”. Cenną zaletą wielu produktów należących do tej grupy jest zdolność impregnacji podłoża dzięki obecności składników penetrujących (uszczelniających) jego kapilarne struktury;
-
masy hydroizolacyjne zbrojone, czyli masy bitumiczne, dyspersyjne i szpachlowe wzmacniane wkładką zbrojącą z tkanin lub włóknin (wkładkę zalewa się lub wtapia w masę hydroizolacyjną).
Rozwiązania technologiczne opisanych izolacji (wraz z ich wykonawstwem zgodnym ze sztuką budowlaną) sprowadzają się do konieczności zapewnienia elementom tarasów ochrony konstrukcyjnej, polegającej np. na odpowiednim ukształtowaniu warstw zabezpieczających płytę tarasu. Ich funkcje muszą wykluczać nie tylko ryzyko destrukcyjnego oddziaływania wody opadowej mogącej wnikać do wnętrza elementów konstrukcji – obciążenia wodą opadową (zabezpieczenia dotyczą tu m.in. rozwiązań stopnia pochylenia warstwy płyty nośnej, umocowania kapinosów, sposobów osadzenia balustrad, skuteczności wykonania szczelnych zabezpieczeń przerw dylatacyjnych itp.). Powinny również eliminować destrukcyjne oddziaływanie wilgoci migrującej wewnątrz takich konstrukcji – obciążenia od dołu (np. wykluczenie kondensacji pary wodnej w miejscach szczególnie wrażliwych na jej oddziaływanie; para wodna mogłaby bowiem powodować uszkodzenie nawierzchni tarasów – odspajanie i pękanie warstw jastrychu, okładzin ceramicznych, kruszenie się fug, pogorszenie właściwości termoizolacyjnych materiałów ocieplających płytę itp.).
Nie należy też zapominać o dodatkowych funkcjach izolacji wodochronnych, które muszą wytrzymać obciążenia:
1) chemiczne, wynikające z potrzeby zabezpieczania elementów nośnych tarasów (płyt stropowych) – w przypadku tarasów nadziemnych – przed wnikaniem agresywnych związków zawartych w powietrzu (klasycznym negatywnym skutkiem takich działań jest np. korozja betonu oraz wbudowanego w nim uzbrojenia – jego karbonatyzacja, co znacząco osłabia wytrzymałość konstrukcji), a w przypadku tarasów naziemnych – także przed wnikaniem substancji mineralnych podciąganych kapilarnie wraz z wodą z gruntu;
2) termiczne, rozumiane jako konieczność zachowania odpowiedniej odporności na np. letnie i zimowe skoki temperatur wynikające z nasłonecznienia i zacienienia czy raptownego ochłodzenia spowodowanego opadami atmosferycznymi oraz cyklami zamarzania i rozmarzania;
3) mechaniczne – izolacje muszą charakteryzować się zadaną w projekcie odpornością na obciążenia eksploatacyjne; w praktyce ta odporność sprowadza się do zachowania elastyczności, która utrzymuje pożądany stan jakości wszystkich wyżej wspomnianych zabezpieczeń.
Izolację wodochronną należy przy tym traktować jako doraźny sposób zabezpieczenia konstrukcji tarasu przed możliwymi przeciekami wynikającymi z wód opadowych, które muszą być odprowadzane do systemu odwodnienia. Z tego względu obowiązkowo tarasy muszą mieć spadki, gwarantujące właściwy odpływ wody.
Mnogość rozwiązań stosowania izolacji bezspoinowych i ich specyfika wiążą się z koniecznością rozpatrywania jednostkowych i nierzadko niepowtarzalnych autorskich przykładów. Ich zastosowanie wymaga wykonawstwa zazwyczaj zgodnego z wytycznymi aprobat technicznych bądź instrukcji producentów. Należy przy tym podkreślić, że izolacja bezspoinowa nie stanowi sama w sobie warstwy zabezpieczającej układ konstrukcji tarasu przed destrukcyjnym działaniem wody, a jej skuteczność sprawdza się w systemach, w których współtworzy jedną z jego wielu warstw.